Kom op 25 februari naar de Dokwerker!
Op zaterdag 25 februari 2012 herdenken wij in Amsterdam de Februaristaking. Wij eren de vele tienduizenden mensen die op 25 en 26 februari 1941 in Amsterdam staakten tegen de vervolging van Joodse landgenoten, spoedig gevolgd door bewoners van de Zaanstreek, Haarlem, Velsen, Utrecht, Hilversum en Weesp. Een unieke rebellie tegen de Duitse bezetting. Wij herdenken de mensen die daarbij om het leven kwamen en ook de meer dan 100.000 Joodse landgenoten die door de nazi´s werden omgebracht.
We leven nu weer in onzekere tijden. Velen kijken bezorgd naar de wereldwijde economische ontwikkelingen, zijn bezorgd over hun inkomen en hun pensioen; vragen zich af hoe de toekomst eruit ziet voor hun kinderen. Er is angst voor terrorisme en immigratie. Dit kan leiden tot het tegenover elkaar komen te staan van bevolkingsgroepen. Dat mogen we niet laten gebeuren. Het verleden heeft ons geleerd waartoe dit kan leiden. Wij blijven opkomen voor de rechten van elke bevolkingsgroep in onze samenleving en laten ons horen wanneer deze rechten worden aangetast.
Verschillen in geloof, politieke overtuiging, afkomst en seksuele geaardheid horen respect voor elkaar en fatsoenlijke omgang niet uit te sluiten. In de geest van de Februaristaking treden wij op tegen opvattingen en gedragingen waaraan racisme en discriminatie ten grondslag liggen. Tevens maken wij ons sterk voor bescherming van democratische en mensenrechten.
Wij vragen ieder die deze uitgangspunten onderschrijft op zaterdag 25 februari aanwezig te zijn op het Jonas Daniël Meijerplein en daar deel te nemen aan het defilé langs het monument de Dokwerker.
Comité Herdenking Februaristaking 1941
Gemeentebestuur van Amsterdam |
|
Herdenking start om 16.45 uur
De herdenking begint om 16.45 uur met een korte toespraak van Sijbolt Noorda, voorzitter van het Amsterdams 4 & 5 mei Comité en voorzitter van de Vereniging van Universiteiten. Daarna zal presentatrice/stand-upcomedian Soundos el Ahmadi enkele gedichten voordragen. Het defilé begint om 17.00 uur. Ieder kan daarbij een bloemstuk of bloemen leggen. De bloemstukken kunnen vanaf 12.00 uur bezorgd worden in de Mozes en Aäronkerk aan het aangrenzende Waterlooplein. Daar kunnen deze tot 17.00 uur worden afgehaald. Voor mensen die slecht ter been zijn wordt weer een tent geplaatst. Vooraf aanmelden of een toegangsbewijs is daarvoor niet nodig. Daarnaast is er een vak voor een kleine groep speciale genodigden. Er is een doventolk aanwezig. |
Opgedoken oorlogsfoto’s
te zien in Stadsarchief
Het Stadsarchief Amsterdam heeft een belangrijke collectie oorlogsfoto’s verworven, die in 2010 opgedoken zijn bij de verbouwing van een huis in Amsterdam Zuid. De foto’s zijn gemaakt door de beruchte NSB-fotograaf Bart de Kok en dateren uit 1941 en 1942. Onder meer zijn er foto’s bij van schermutselingen in begin februari 1941 op het Rembrandtplein en de Reguliersbreestraat. Die schermutselingen waren het gevolg van het aanvallen door NSB-ers van Joden en vernielen van Joodse eigendommen in de buurt rond het Waterlooplein en speelden een rol in de aanloop van de Februaristaking op 25 en 26 februari 1941.
De Kok diende ‘politieke gebeurtenissen’ vast te leggen en de foto’s en de negatieven vervolgens bij de Duitsers in te leveren. Hij gaf echter ook afdrukken aan een bekende van hem, Jozef van Poppel. Deze spion voor de Duitsers verstopte de foto’s aan het eind van de oorlog in het huis waar ze vorig jaar zijn gevonden. De foto’s waren tijdens hun lange verblijf in de bergplaats beschimmeld geraakt en waren dringend toe aan conservering.
De 256 foto’s zijn te bekijken op de website van het Stadsarchief: http://stadsarchief.amsterdam.nl.
|
|
Februaristaking terug in tramremise
Het team van Theatergroep Barbaren & Co aan de voet van de Dokwerker. Van links naar rechts: Thomas Spijkerman, Saar Vandenberghe, Martijn de Rijk, Bo Tarenskeen en Jaïr Stranders.
Na 71 jaar vormt de tramremise aan de Lekstraat in Amsterdam opnieuw het decor voor de Februaristaking. Op donderdag 23 februari wordt er de theatervoorstelling STAAKT… opgevoerd voor het personeel van het gemeentelijk vervoerbedrijf GVB.
De tramremise aan de Lekstraat was in de vroege ochtend van 25 februari 1941 een van de plekken waar het sein werd gegeven voor de Februaristaking. Op die plek besloten trambestuurders het werk neer te leggen en gingen mensen op de rails liggen om vertrekkende trams tegen te houden. Oproepen van de directie om toch te gaan werken, werden genegeerd. In deze remise werd het personeel toegesproken: “Staakt, staakt!”
Marjan de Boo, kleindochter van Februaristaker Joop IJisberg en lid van het Comité Herdenking Februaristaking 1941, keerde in januari enthousiast terug van een bezoek aan de tramremise.
‘’Het is werkelijk fantastisch wat de Abvakabo-groep en het GVB voor die voorstelling hebben geregeld. Ze zorgen voor vier oude trams uit de oorlogstijd als decor. Verder benaderen ze alle kaderleden, per brief en per telefoon. Dus wellicht zo’n 200 mensen op donderdag 23 februari ’s avonds. Op een unieke plek, ook in het licht van de staking destijds. De voorstelling wordt er op aangepast. Ik was helemaal ontroerd vanmiddag van wat die mannen voor elkaar krijgen en organiseren!!’’
STAAKT… werd vorig jaar ontwikkeld door theatergroep Barbaren & Co in verband met de 70-jarige viering van de Februaristaking. De voorstelling geeft in woord, beeld en met muziek een hedendaags perspectief op het hoe en waarom van de Februaristaking. De groep jonge theatermakers laat het collectieve verzet uit het Amsterdam van februari 1941 zien, met situaties uit het dagelijks leven die ook vandaag de dag tot nadenken stemmen.
Naast deze speciale editie in de GVB-remise, wordt de voorstelling gegeven op middelbare scholen, zoals het Amsterdams Lyceum in Zuid en het Damstede in Noord. ‘’De voorstelling is zo ontworpen dat ze overal kan worden gegeven, in de klas of in de aula. Meerdere klassen kunnen de voorstelling zien en naar gelang wensen en niveau van de klas kan een eigen programma eromheen worden samengesteld’’, aldus Jaïr Stranders van Barbaren & Co.
Ook staan uitvoeringen gepland in het Amsterdamse stadhuis en in het TipTop theater van de Theaterschool aan de Amsterdamse Jodenbreestraat.
Voorstelling bijwonen?
Die laatste voorstelling is voor een algemeen publiek op vrijdagavond 24 februari om acht uur. Bijwonen van deze voorstelling kost zeven euro. Belangstellenden kunnen reserveren door liefst een e-mail te sturen naar
Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien.
en eventueel zich per telefoon (020-6224096) te melden. Ze dienen hun voor- en achternaam op te geven plus aantal personen en kunnen dan op de avond zelf in TipTop betalen.
Het project STAAKT… wordt mede mogelijk gemaakt door het vfonds (Nationaal Fonds voor Vrijheid en Veteranenzorg, www.vfonds.nl) met middelen uit de BankGiro Loterij en Lotto. Uw deelname aan deze loterijen wordt daarom van harte aanbevolen. Andere medefinanciers zijn het Nationaal Comité 4 en 5 mei, het Prins Bernhard Cultuurfonds en het Ben en Nel van Bohemen van der Zwart Fonds, de Stichting Democratie en Media, de Stichting Centrum voor Propaganda voor Eenheid in de Vakbeweging, Dijkman Offset en Divendal Pensioenvennootschap BV.
 
|
Geluidsfragmenten
Voor veel mensen en vooral voor jongeren is het moeilijk om zich iets voor te stellen bij de Februaristaking. De feiten zijn meestal globaal bekend, maar hoe ging het er echt aan toe? Om de sfeer rondom de staking te illustreren hebben we hier een aantal audiofragmenten geselecteerd. Lees/luister meer >>
|
|
|
